Damar benleri, tıbbi adıyla hemanjiomlar, çocukluk çağında sık görülen iyi huylu damar tümörleridir. Çoğunlukla doğumdan kısa süre sonra ortaya çıkar ve kırmızımsı-mor renkte cilt lezyonları şeklinde gözlemlenir. Çoğu hemanjiom zamanla kendiliğinden küçülür.

Hemanjiomların tanısında fizik muayene yeterli olabilir, ancak bazı durumlarda ultrason veya MR gibi görüntüleme yöntemleri gerekebilir. Özellikle derin dokuda yerleşmiş ya da hızla büyüyen lezyonlar için ileri tetkik önemlidir.

Tedavi, hemanjiomun büyüklüğüne ve yerine göre değişiklik gösterir. Küçük ve risk oluşturmayan lezyonlar takip edilirken, görme, solunum veya beslenmeyi engelleyen hemanjiomlarda ilaç tedavisi ya da cerrahi yöntemler uygulanabilir.

Estetik kaygı yaratan hemanjiomlarda lazer tedavisi etkili bir yöntemdir. Modern tedavi seçenekleri sayesinde hem fonksiyonel hem de kozmetik açıdan başarılı sonuçlar elde edilir. Erken tanı ve düzenli takip komplikasyon riskini azaltır.

DAMAR BENLERİ (HEMANJİOMLAR) VE TEDAVİLERİ

Damarsal yapılardan oluşan ve damar beni olarak bilinen hemanjiomlar birkaç farklı şekilde kendilerini gösterirler. Çoğunlukla ciltte, yüzeyel, bazen kabarık, küçük veya büyük, sınırları düzenli bazen düzensiz şekillerde bulunabilirler.

Kimi zaman da iç organlar özellikle karaciğerde bazen soluk borusunda veya çevresinde beyin yapısı içinde tek, küçük veya büyük ya da ikiden fazla şekilde olurlar.

Yüzeyel olanlar cildin her yerinde bulunabilirler. Anal bölgeden göz kapaklarına dek birçok bölgede görülebilirler. Genelde çoğu tedavi gerektirmez ve bebeklik süresi içerisinde küçülür veya kaybolurlar. Ancak bir kısmı özellikle de kritik vücut bölgelerinde bulunanlar ve “hemanjiomatozis” tarzında çok sayıda olanlar ile saldırgan seyirliler, kanama eğilimi bulunanlar, ülsere seyredenlerin tedavi edilmeleri gerekir.

Önceleri cerrahiden bazı kanser ilaçlarına dek pek çok tedavi yöntemi uygulanmasına rağmen özellikle tehlikeli olanların tedavi yanıtları yeterli değildi. Yaklaşık on beş seneden beri ise hemen her tipinde, bazı kalp ve tansiyon hastalıklarında kullandığımız propranalol ilacının çok etkili olduğu görüldü. O zamandan beri kazanılan deneyimler hemanjiom ile etkili bir şekilde baş edebilmemizi sağladı.

Damar beni olan bebekleri öncelikle iç organ taraması ve bazı tetkikler ile değerlendirdikten sonra tedavi edilmesine karar verdiğimizde ilacı başlıyor ve takibe alıyoruz. Genelde süt çocukluğu döneminde ve sonraki altı ay içinde en etkin sonuçları görüyoruz. Bebeklik döneminde ilacın günler ve aylar içerisinde hemanjiomu küçülterek ciltten kabarıklığını azalttığını gözlemlemek mümkün. İlacın, özellikle hemanjiomatozis denilen çoklu olgularda da etkinliği oldukça fazla ve sonuçları yüz güldürücü.

Bazen kritik bölgelerde bulunan ve ilaç ile küçültülen ama tam geçmeyen hemanjiomlara diğer ek tedavileri uygulamak gerekebiliyor (cerrahi gibi).

Sonuç olarak, damar beni ile doğan bebeklerin tedavi gerekliliği ve iç organ taramaları açısından değerlendirilmeleri, hele de vücudun önemli yerlerinde, büyüme eğilimi gösteren tiplerindense mutlaka tedavi edilmeleri gerekir.

Tüm çocuklarımıza sağlıklı, huzurlu günler ve eğitimlerinde başarılar dilerim.

(Not: hemanjiomlar ve tedavileri konusunda değerli hocam Prof. Dr. Faik Sarıalioğlu’ndan çok şey öğrendik, kendisine saygılarımı sunarım.)

Prof. Dr. Selman Vefa Yıldırım

Sıkça sorulan sorular

Damar beni (hemanjiom), ciltte veya daha derin dokularda kan damarlarının anormal çoğalmasıyla oluşan iyi huylu damar oluşumudur. Kesin nedeni bilinmemekle birlikte doğumsal gelişim süreciyle ilişkili olduğu düşünülmektedir.
Hemanjiomlar çoğunlukla bebeklik döneminde ortaya çıkar. Birçok lezyon doğumdan sonraki ilk haftalarda fark edilir, ilk aylarda büyüyebilir ve zamanla kendiliğinden küçülme eğilimi gösterebilir.
Hemanjiomlar ciltte kırmızı, mor veya mavimsi kabarıklık şeklinde görülebilir. Yerleşim yerine göre kanama, ülserleşme, ağrı veya görme ve solunum gibi fonksiyonları etkileyen belirtiler gelişebilir.
Tanı çoğu zaman fizik muayene ile konulur. Gerekli durumlarda ultrasonografi, manyetik rezonans görüntüleme veya diğer görüntüleme yöntemleri kullanılarak lezyonun derinliği ve yaygınlığı değerlendirilir.
Tedavi; hemanjiomun boyutuna, yerleşimine ve oluşturduğu sorunlara göre planlanır. Düzenli takip, ilaç tedavisi, lazer uygulamaları veya uygun hastalarda cerrahi tedavi seçenekleri değerlendirilebilir.
Hayır, birçok küçük hemanjiom zamanla kendiliğinden küçülebilir ve yalnızca takip yeterli olabilir. Ancak hızlı büyüyen, kanayan veya organ fonksiyonlarını etkileyen lezyonlarda tedavi gerekebilir.
Bebeklik döneminde görülen birçok hemanjiom yıllar içinde küçülerek belirgin şekilde gerileyebilir. Ancak bazı lezyonlar tamamen kaybolmayabilir ve estetik veya fonksiyonel nedenlerle tedavi gerektirebilir.
Çoğu hemanjiom iyi huyludur ve ciddi sağlık sorunu oluşturmaz. Ancak göz, hava yolu, karaciğer gibi kritik bölgelerde yerleşen veya hızla büyüyen damar benleri yakın takip ve tedavi gerektirebilir.
Tedavi edilen hemanjiomların büyük kısmında başarılı sonuçlar elde edilir. Ancak lezyonun tipi ve uygulanan tedaviye bağlı olarak bazı hastalarda kısmi tekrar veya ek tedavi ihtiyacı gelişebilir.
Damar beni hızla büyüyorsa, kanıyorsa, ülserleşiyorsa, enfeksiyon belirtileri gösteriyorsa veya görme, beslenme ya da solunumu etkiliyorsa vakit kaybetmeden ilgili uzman hekime başvurulmalıdır.
Güncellenme Tarihi: 12.10.2026

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Call Now Button